จับตาอีกครั้ง! หวัดนกระบาดในกัมพูชา อินเดีย ไต้หวัน

กัมพูชา อินเดีย และไต้หวัน เป็นเพียงสามประเทศในเอเชียที่ยืนยันการระบาดของโรคไข้หวัดนกความรุนแรงสูงในสัตว์ปีกระหว่างเดือนตุลาคม

ในช่วงเดือนที่ผ่านมา สถานการณ์การระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดก่อโรครุนแรง ในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกยังคงอยู่ในระดับค่อนข้างสงบโดยรวม อย่างไรก็ตาม มีรายงานพบฝูงสัตว์ปีกที่ให้ผลบวกต่อไวรัสสายพันธุ์ เอช ๕ เอ็น ๑ เพิ่มขึ้นอีกประเทศละ ๑ ครั้งใน กัมพูชา และ ไต้หวัน ขณะเดียวกันก็มีการบันทึกการพบเชื้อในสัตว์ป่าเพิ่มเติมอย่างเป็นทางการใน ออสเตรเลีย และ สาธารณรัฐประชาชนจีน ด้วยเช่นกัน ในช่วงสัปดาห์ที่สามของเดือนกันยายน ไก่พื้นเมืองจำนวน ๓ ตัวในฟาร์มแห่งหนึ่งในเขตเมืองเถาหยวน ของไต้หวันตรวจพบเชื้อไวรัสดังกล่าว ตามรายงานอย่างเป็นทางการที่แจ้งต่อองค์การสุขภาพสัตว์โลก เพื่อป้องกันการแพร่กระจายของเชื้อ สัตว์ปีกทั้งหมดจำนวน ๒,๖๑๖ ตัวถูกกำจัด และมีการทำความสะอาดพร้อมฆ่าเชื้อสถานที่อย่างละเอียด นับเป็นการระบาดครั้งที่สองของไต้หวันที่เกี่ยวข้องกับไวรัสสายพันธุ์ย่อย นี้นับตั้งแต่ต้นเดือนสิงหาคม โดยกรณีก่อนหน้านี้พบในไก่พื้นเมืองเช่นกัน แต่ตรวจพบที่โรงฆ่าสัตว์ในกรุงไทเป ในช่วงเดือนมกราคมถึงมิถุนายนปี พ.ศ.๒๕๖๙ มีการตรวจพบไวรัสสายพันธุ์เดียวกันนี้ในสัตว์ปีกเชิงพาณิชย์ของไต้หวันรวม ๒๑ แห่ง และในฝูงสัตว์ปีกหลังบ้านอีก ๑ แห่ง โดยพบการระบาดในพื้นที่ ๙ มณฑลและเขตปกครองของประเทศ

               ส่วนในกัมพูชา สัตว์ปีกจำนวน ๔ ตัวตรวจพบเชื้อไข้หวัดนกชนิดรุนแรง สายพันธุ์เอช ๕ เอ็น ๑ในช่วงปลายเดือนกันยายน ตามรายงานที่หน่วยงานสัตวแพทย์ของประเทศแจ้งต่อ องค์การสุขภาพสัตว์โลก การสอบสวนโรคในสัตว์ปีกเริ่มขึ้นหลังจากมีการยืนยันผู้ป่วยมนุษย์รายหนึ่งในจังหวัดอุดรมีชัย ทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศ พื้นที่ดังกล่าวอยู่ห่างจากชายแดนไทยไม่เกิน ๑๐ กิโลเมตร ต่อมา หน่วยงานของกัมพูชาได้รายงานต่อองค์การสุขภาพสัตว์โลก ว่าสถานการณ์การระบาดดังกล่าวได้รับการ "ควบคุมและยุติแล้ว" โดยไม่พบรายงานผู้ป่วยหรือการระบาดเพิ่มเติมอีก

สถานการณ์ HPAI ในประเทศอื่น ๆ ของเอเชีย

ฟิลิปปินส์ สำนักงานอุตสาหกรรมสัตว์ ภายใต้กระทรวงเกษตรฟิลิปปินส์ รายงานว่าในช่วง ๒ เดือนที่ผ่านมาไม่พบการระบาดใหม่ของโรคไข้หวัดนกความรุนแรงสูงในสัตว์ปีก จากรายงานล่าสุดเมื่อวันที่ ๑๖ ตุลาคม สถานการณ์โรคไข้หวัดนกความรุนแรงสูงชนิดเอช ๕ เอ็น ๑ ยังคงถูกจัดอยู่ในสถานะ "ยังมีการระบาดอยู่" ในฟาร์มไก่และ/หรือเป็ดจำนวน ๑๘ ฟาร์ม ทั้งหมดตั้งอยู่ในเทศบาลแห่งเดียวบนเกาะลูซอน

เนปาล เมื่อต้นเดือนที่ผ่านมา หน่วยงานด้านสุขภาพสัตว์ของเนปาลได้แจ้งต่อองค์การสุขภาพสัตว์โลกการระบาดล่าสุดของไข้หวัดนกความรุนแรงสูงในสัตว์ปีกได้รับการควบคุมและยุติลงแล้ว ก่อนหน้านี้ ตั้งแต่เดือนมีนาคม พ.ศ.๒๕๖๙ เนปาลรายงานการระบาดในฟาร์มสัตว์ปีกรวม ๙๑ ครั้ง โดยฟาร์มที่ได้รับผลกระทายกระจายอยู่ทั่วพื้นที่ครึ่งตะวันออกของประเทศ ส่งผลให้สัตว์ปีกเชิงพาณิชย์ได้รับผลกระทบโดยตรงมากกว่า ๗๓๓,๐๐๐ ตัว ในเวลาเดียวกัน เนปาลยังได้ประกาศปิดการสอบสวนการระบาดของ ไข้หวัดนกความรุนแรงสูงในนกป่าด้วย หลังจากมีนกตายรวม ๓๘ ตัวจาก ๒ พื้นที่ ใกล้กรุงกาฐมาณฑุ ตั้งแต่เดือนมีนาคมปีเดียวกัน ฟาร์มที่ได้รับผลกระทบตั้งอยู่ในรัฐอานธรประเทศทางตอนใต้ของอินเดีย โดยมีการตรวจพบเชื้อไวรัสไข้หวัดนกความรุนแรงสูงชนิดเอช ๕ เอ็น ๑ ในฟาร์มจำนวน ๔ แห่งในช่วงครึ่งแรกของปี พ.ศ. ๒๕๖๙ ตามรายงานก่อนหน้านี้ที่แจ้งต่อองค์การสุขภาพสัตว์โลก

จีน เมื่อต้นเดือนนี้ ทางการจีนได้รายงานย้อนหลังต่อองค์การสุขภาพสัตว์โลก ว่าสัตว์ป่าประมาณ ๑,๖๐๐ ตัว ไม่ได้ระบุชนิด ได้ตายลงตั้งแต่เดือนพฤษภาคมของปีนี้ โดยจากเหตุการณ์การตายจำนวนมากดังกล่าว มีการตรวจพบไวรัสไข้หวัดนกชนิดเอช ๕ สาเหตุของการระบาด เหตุการณ์นี้ดูเหมือนจะเกิดขึ้นบริเวณชายฝั่งทะเลสาบแห่งหนึ่งในเขตปกครองตนเองทิเบต ทางตะวันตกเฉียงใต้ของประเทศจีน

อินเดีย สื่อท้องถิ่นของอินเดียรายงานการระบาดของไข้หวัดนกความรุนแรงสูงในสัตว์ปีกช่วงสัปดาห์แรกของเดือนตุลาคม หนังสือพิมพ์นิวอินเดียนเอ็กซ์เพรซ รายงานว่ามีไก่จำนวนประมาณ ๒,๐๐๐ตัวตาย จากโรคดังกล่าวในฟาร์มแห่งหนึ่งในพื้นที่ อนันตปุระ ฟาร์มดังกล่าวเป็นฟาร์มที่เพิ่งจัดตั้งใหม่ และเพิ่งนำไก่เข้ามาเลี้ยงจากรัฐอื่นของประเทศ หลังการยืนยันการระบาด เจ้าหน้าที่ได้ดำเนินมาตรการ จำกัดการเคลื่อนย้ายสัตว์ปีกและผลิตภัณฑ์สัตว์ปีกทันที ในพื้นที่โดยรอบฟาร์มที่เกิดโรค

อัปเดตสถานการณ์การระบาดในนกป่าของออสเตรเลีย

ในช่วง ๔ สัปดาห์ที่ผ่านมา มีการตรวจพบสัตว์ป่าติดเชื้อไวรัสไข้หวัดนกความรุนแรงสูง เพิ่มอีก ๔๐ ราย ตามรายงานของรัฐบาลกลางออสเตรเลีย ณ วันที่ ๒๖ ตุลาคม จำนวนผู้ติดเชื้อสะสมอยู่ที่ ๗๒๓ ราย โดยพบการยืนยันผลใน ๖ รัฐ รวมถึงดินแดน เจอร์วิสเบย์  ตั้งอยู่บริเวณชายฝั่งรัฐนิวเซาท์เวลส์ นับตั้งแต่เดือนมิถุนายนที่ผ่านมา การติดเชื้อไวรัสสายพันธุ์เอช ๕ เอ็น ๑ ในออสเตรเลียพบมากที่สุดในนก นกนางนวลแกลบหงอนใหญ่ จำนวน ๔๕๕ ตัว นอกจากนี้ยังตรวจพบการติดเชื้อในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมป่าจำนวนเล็กน้อย ได้แก่ สุนัขจิ้งจอกแดง แมวน้ำขน แมวน้ำสิงโต ช้างทะเล และโลมา อย่างไรก็ตาม จนถึงขณะนี้ ยังไม่พบการติดเชื้อไวรัส เอช ๕ เอ็น ๑ ในสัตว์ปีกเชิงพาณิชย์ของออสเตรเลียแต่อย่างใด สำหรับประเทศนิวซีแลนด์ ยังไม่พบการระบาดในสัตว์ปีกเชิงพาณิชย์หรือสัตว์ปีกเลี้ยงหลังบ้านเช่นกัน และจำนวนการระบาดในนกป่ายังคงอยู่ที่ ๓ เหตุการณ์ โดยไม่มีการเปลี่ยนแปลง ตามข้อมูลของกระทรวงอุตสาหกรรมปฐมภูมิ ณ วันที่ ๒๗ ตุลาคม

จีนพบผู้ติดเชื้อไข้หวัดนกในคนเพิ่มอีก ๒ ราย

ในช่วงเดือนที่ผ่านมา มีรายงานผู้ป่วยติดเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่สายพันธุ์ที่มีแหล่งกำเนิดจากสัตว์ปีก ได้รับการยืนยันทางห้องปฏิบัติการเพิ่มอีก ๒ ราย ในประเทศจีน ศูนย์พิทักษ์สุขภาพ แห่งฮ่องกง รายงานว่าผู้ป่วยทั้งสองรายตรวจพบเชื้อไวรัสเอช ๙ เอ็น ๒ ในช่วงครึ่งหลังของเดือนกันยายน โดยรายงานไม่ได้ระบุแหล่งที่มาของการติดเชื้อหรืออาการปัจจุบันของผู้ป่วย ได้แก่ เด็กชายอายุ ๔ ปี จากมณฑลกุ้ยโจว และชายอายุ ๖๘ ปี จากมณฑลเหอหนาน จากกรณีล่าสุดนี้ ทำให้ในช่วง ๖ เดือนที่ผ่านมา จีนแผ่นดินใหญ่มียอดผู้ติดเชื้อไวรัสสายพันธุ์ เอช ๙ เอ็น ๒ สะสมรวม ๒๒ ราย องค์การอนามัยโลก รายงานเพิ่มเติมว่า ตั้งแต่ปี ๒๐๑๕ เป็นต้นมา เขตภูมิภาคแปซิฟิกตะวันตก มีผู้ติดเชื้อไวรัส เอช ๙ เอ็น ๒  สะสมรวมทั้งสิ้น ๑๘๕ ราย และมีผู้เสียชีวิต ๒ ราย ในจำนวนนี้พบว่า จีน มีผู้ป่วย ๑๘๒ ราย กัมพูชา มีผู้ป่วย ๒ ราย และเวียดนาม มีผู้ป่วย ๑ ราย ไวรัสเอช ๙ เอ็น ๒ จัดเป็นไวรัสไข้หวัดนกที่ก่อโรคความรุนแรงต่ำในสัตว์ปีก แต่มีความสำคัญด้านสาธารณสุข เนื่องจากสามารถติดเชื้อสู่คนได้เป็นครั้งคราว และยังเป็นแหล่งยีนสำคัญที่เกี่ยวข้องกับการเกิดไวรัสไข้หวัดนกสายพันธุ์ใหม่ในอนาคตอีกด้วย

เอกสารอ้างอิง

Linden J. 2026. Cambodia, India, Taiwan confirm new avian flu outbreaks in poultry. [Internet]. [Cited 2026 Oct 28]. Available from: https://www.wattagnet.com/poultry-meat/diseases-health/avian-influenza/news/16050265/cambodia-india-taiwan-confirm-new-avian-flu-outbreaks-in-poultry

ภาพที่ ๑ กัมพูชา อินเดีย และไต้หวัน ยืนยันการระบาดใหม่ของโรคไข้หวัดนกความรุนแรงสูงสายพันธุ์ เอช ๕ เอ็น ๑ ในสัตว์ปีก (แหล่งภาพ Fahroni | Bigstock)