สามประเทศผู้นำการผลิตเนื้อสัตว์ปีกแห่งปี ๒๐๒๘

บราซิล จีน และสหรัฐฯ จะเป็นสามประเทศชั้นนำผู้ผลิตเนื้อสัตว์ปีกในปี พ.ศ. ๒๕๗๑ หรืออีกแปดปีข้างหน้านี้ แต่เทคโนโลยีการผลิตใหม่จะช่วยขยายการเติบโตในภูมิภาคอื่นๆ

การผลิตเนื้อสัตว์ปีกคาดว่าจะเพิ่มขึ้นเหนือ ๑๒๑ ล้านเมตริกตันที่เป็นฐานเฉลี่ยของช่วงปี พ.ศ. ๒๕๕๙ ถึง ๒๕๖๑ เป็นมากกว่า ๑๔๑ เมตริกตันในปี พ.ศ. ๒๕๗๑ ข้างหน้าตามพยากรณ์ขององค์การอาหารโลก หรือเอฟเอโอ และองค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนา  หรือโออีซีดี

เนื้อสัตว์ปีกจะยังคงเป็นชนิดเนื้อสัตว์ที่เป็นที่นิยมมากที่สุดต่อไปอีกหลายทศวรรษ ต้องขอบคุณข้อได้เปรียบที่มีวงจรการผลิตสั้น เพื่อให้ผู้ผลิตสามารถแก้ไขปัญหาได้อย่างรวดเร็วเหนือกว่าการผลิตเนื้อสัตว์ชนิดอื่นๆ ตามความต้องการของตลาด นอกเหนือจาก ข้อได้เปรียบเชิงการผลิตที่ทำให้การผลิตเนื้อสัตว์ปีกมีความยั่งยืนสำหรับสิ่งแวดล้อมเหนือกว่าเนื้อสัตว์ชนิดอื่นใด ในปี พ.ศ. ๒๕๗๑ นี้เนื้อสัตว์ปีกเกือบ ๑๔๑ ล้านเมตริกตันจะถูกผลิตเลี้ยงประชากรโลกตามพยากรณ์ของเอฟเอโอ ขณะที่ เนื้อสุกรเกือบ ๑๒๙ ล้านเมตริกตัน เนื้อโคเกือบ ๗๗.๕ ล้านเมตริกตัน และเนื้อแกะมีเพียง ๑๗ ล้านเมตริกตันเท่านั้น

 การผลิตสัตว์ปีกคาดว่าจะเพิ่ม ๒๐ ล้านเมตริกตัน ตามคำพยากรณ์ของเอฟเอโอ คิดเป็นเกือบครึ่งหนึ่งของยอดการเพิ่มการผลิตเนื้อทุกชนิดรวมกันในอีกทศวรรษข้างหน้านี้ โดยการผลิตเชิงอุตสาหกรรมจึงจะได้ประโยชน์จากราคาวัตถุดิบอาหารสัตว์

สถานการณ์ปัจจุบัน และมุมมองกลยุทธ์สำหรับอนาคต ผู้เล่นรายใหม่

ระหว่างปี พ.ศ. ๒๕๖๑ ถึง ๒๕๖๒ ผู้ผลิตเนื้อสัตว์ปีกรายสำคัญจะมาจากเอเชีย อเมริกาเหนือ และใต้ และยุโรป ต้องขอบคุณผู้เล่นรายใหม่ในตลาดอย่างจีน สหรัฐฯ และบราซิล รวมถึง สหภาพยุโรป ในระยะยาว ประเทศใหญ่อย่างจีน สหรัฐฯ และบราซิล อินเดีย และเม็กซิโก จะเติบโตขึ้นอย่างก้าวกระโดดเพิ่มยอดการผลิตเนื้อสัตว์ปีกในปี พ.ศ. ๒๕๗๑ ข้างหน้านี้  

คาดการณ์จากกระทรวงเกษตรสหรัฐฯ การผลิตไก่เนื้อในสหรัฐฯจะเพิ่มขึ้นเล็กน้อยเกือบ ๔๒.๖ พันล้านปอนด์ในปี พ.ศ. ๒๕๖๑ เป็น ๔๔ พันล้านปอนด์ในปี พ.ศ. ๒๕๖๓ นี้ การผลิตเนื้อไก่งวงเพิ่มขึ้นเล็กน้อยจาก ๕.๘๘ พันล้านปอนด์ในปี พ.ศ. ๒๕๖๑ เป็น ๕.๙๒ พันล้านปอนด์ในปี พ.ศ. ๒๕๖๓

การผลิตเนื้อสัตว์ปีกในบราซิลจะเพิ่มขึ้นร้อยละ ๒.๕ ในปี พ.ศ. ๒๕๗๑ ตามความต้องการเนื้อไก่โลกที่เพิ่มขึ้น โดยเฉพาะจากจีน บราซิลกำลังอยู่บนถนนที่มองเห็นการผลิต และการบริโภคที่เพิ่มขึ้นเล็กน้อยจากปี พ.ศ. ๒๕๖๑ ถึง ๒๕๖๒

นอกเหนือจากยอดการผลิตที่เพิ่มขึ้นในบราซิลแล้ว ยังคาดว่า การผลิตสัตว์ปีจะเติบโตอย่างมากทั่วทั้งละตินอเมริกา และแถบแคริเบียน เอฟเอโอพยากรณ์ว่า การผลิตสัตว์ปีกเพิ่มสูงขึ้นร้อยละ ๓๐๒ ตลอดสองทศวรรษที่ผ่านมา โดยเฉพาะ การขยายการผลิตด้วยเทคโนโลยีใหม่

ตลาดใหญ่อีกแห่งคือ สหภาพยุโรป ผลิตเนื้อสัตว์ปีกสูงเป็นประวัติศาสตร์ ๑๕.๒ ล้านเมตริกตันในปี พ.ศ. ๒๕๖๑ อ้างอิงตาม Eurostat ร้อยละ ๗๐ ของการผลิตดังกล่าวมาจากประเทศสมาชิกสำคัญ ๖ ประเทศ ได้แก่ โปแลนด์ สหราชอาณาจักร ฝรั่งเศส สเปน เยอรมัน และอิตาลี 

เอกสารอ้างอิง

Convay A. 2020. 3 countries dominate poultry meat production to 2028. [Internet]. [Cited 2020 Feb 6]. Available from: https://www.wattagnet.com/articles/38883-brazil-china-us-lead-poultry-meat-production-to-2028

ภาพที่ ๑ สามประเทศผู้นำการผลิตเนื้อสัตว์ปีกแห่งปี ๒๐๒๘ (แหล่งภาพ Stokerplusss, Bigstock)

ไข้หวัดนกกลับมาระบาดในจีน

 รายงานโรคระบาดในจีน ซาอุดิอาระเบีย เวียดนาม และโปแลนด์ในรอบเดือนกุมภาพันธ์นี้ กระทรวงเกษตรแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีนรายงานการระบาดใหม่ของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง สับไทป เอช ๕ เอ้น ๑ ตามรายงานในหนังสือพิมพ์ The Straits Times

การติดเชื้อครั้งนี้ทำให้ไก่ตายไปแล้ว ๔,๕๐๐ ตัว ตามรายงานข่าวจาก CNN

จีนเป็นหนึ่งในประเทศย่านเอเชียที่กำลังเกิดการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง อ้างอิงตามข้อมูลจากโอไออี จีนเคยรายงานการระบาดของโรคครั้งนี้ในสัตว์ปีกแถบมณฑลทางตอนตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศในมณฑลเหลียวหนิงเมื่อเดือนเมษายนปีที่แล้ว โดยสถานการณ์ระบาดของโรคยังไม่ได้ประกาศอย่างเป็นทางการว่า ฟื้นฟูเรียบร้อยแล้วหรือยัง

นอกจากนั้น ในจีนยังตรวจพบเชื้อไวรัสไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง เอช ๕ เอ็น ๖ ในนกป่าใน ๓ พื้นที่ในมณฑลซินเจียง

ภายหลังการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูงในจีน กระทรวงเกษตรแห่งเวียดนามได้แจ้งเตือนให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นเตรียมมาตรการควบคุมโรคให้พร้อมทันที รายงานข่าวจาก Vietnam News รายงานจากกระทรวงเกษตรเวียดนามอ้างว่า พื้นที่ใกล้เคียงกับมณฑลหูหนานเป็นเขตที่อันตรายอย่างมาก เนื่องจากใกล้กับพื้นที่การผลิตของสัตว์ปีกเวียดนามจำนวนกว่า ๔๖๗ ล้านตัว 

สถานการณ์โรคระบาดในจีน

การระบาดของโรคไข้หวัดนกในจีนเป็นสิ่งคุกคามต่อธุรกิจของซีพีเอฟ อย่างไรก็ตาม ผู้บริหารบริษัท แสดงความเชื่อมั่นว่า รัฐบาลจีนสามารถควบคุมการระบาดในมณฑลฮูหนานไว้ได้ จีนมีประสบการณ์จัดการโรคไข้หวัดนกมาแล้วกว่าสิบปี การให้วัคซีน และการป้องกันโรคอย่างมีประสิทธิภาพตระเตรียมไว้พร้อมแล้ว

ธุรกิจในจีนมีสัดส่วนเป็นร้อยละ ๒ ของยอดจำหน่ายของซีพีเอฟ อย่างไรก็ตาม สถานการณ์นี้จะเป็นโอกาสสำคัญสำหรับไทยที่จะส่งออกเนื้อสัตว์ปีกทำลายสถิติปีที่แล้ว ๗๐,๐๐๐ ตันให้สูงถึง ๑๕๐,๐๐๐ ตันได้ในปีนี้

โรคไข้หวัดนดในซาอุ และเวียดนาม

ปลายเดือนมกราคม โรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง เอช ๕ เอ็น ๘ ตรวจพบในกรุงริยาร์ด ราชอาณาจักรซาอุดิอาระเบีย ตามรายงานอย่างเป็นทางการต่อโอไออี สัตว์ปีก ๒๒,๗๐๐ ตัวตาย ที่เหลืออีก ๓๘๕,๐๐๐ ตัวถูกทำลาย

ยังไม่ทราบแหล่งต้นตอของโรค ไม่เคยตรวจพบเชื้อไวรัสชนิดนี้นับตั้งแต่เดือนกรกฏาคม พ.ศ.๒๕๖๑ เป็นต้นมา

รัฐบาลซาอุฯ เชื่อมั่นว่า เชื้อไวรัสจะไม่เป็นอันตรายต่อสุขภาพมนุษย์ อย่างไรก็ตาม ได้แจ้งเตือนเกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ปีกให้คอยสังเกตอาการสัตว์ป่วย และยกระดับมาตรการป้องกันโรค

นับตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๖๒ เป็นต้นมา เชื้อไวรัสไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง เอช ๕ เอ็น ๖ ถูกตรวจพบในเวียดนาม กลางเดือนมกราคมที่่ผ่านมา ไก่บ้านจำนวน ๒,๒๐๐ ตัวตายจากทั้งหมด ๓,๐๐๐ ตัวในฝูง ตามรายงานต่อโอไออี ไก่อีก ๓๐๐ ตัวถูกทำลาย แหล่งต้นตอของการระบาดยังไม่ทราบแน่ชัด การระบาดเกิดขึ้นในจังหวัด Quang Ninh ทางตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศ ใกล้กับพรมแดนสาธารณรัฐประชาชนจีน

เทศกาลตรุษจีน และการเปลี่ยนฤดูกาลน่าจะเป็นสาเหตุของการระบาดใหม่อีกครั้ง นอกเหนือจาก ท้องถิ่นหลายแห่งไม่ได้ให้วัคซีนสัตว์ปีก ระหว่างเดือนธันวาคมที่ผ่านมา รัฐบาลเวียดนามได้มอบวัคซีนไข้หวัดนกสำหรับสัตว์ปีกแจกจ่ายไปแล้ว ๔.๕ ล้านโด๊ส

โรคไข้หวัดนกยังระบาดต่อไปในโปแลนด์

กระทรวงเกษตรโปแลนด์ยังรายงานต่อโอไออีถึงสถานการณ์การระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง สับไทป์ เอช ๕ เอ็น ๘ ปรากฏในจังหวัดทางตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศที่เมือง Warmia-Masuria เมื่อวันที่ ๒๔ มกราคม ภายหลังสัตว์ปีกมากกว่า ๔,๐๐๐ ตัวตาย และทำลายที่เหลืออีก ๑๙,๐๐๐ ตัว

ยอดจำนวนครั้งการระบาดในโปแลนด์นับตั้งแต่เดือนธันวาคมเป็น ๗ ครั้งแล้ว สร้างความเสียหายสัตว์ปีกมากกว่า ๑๑๔,๐๐๐ ชีวิต การระบาดก่อนหน้านี้เกิดขึ้นในจังหวัดทางตอนกลาง และตะวันตก

อินเดียโหดปิดฟาร์มมหา'ลัยหนึ่งปีคุมโรคไข้หวัดนก

ภายหลังการยืนยันการติดโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง รัฐบาลอินเดียได้ปิดฟาร์มที่มหาวิทยาลัยเกษตร และเทคโนโลยี Odisha แล้ว โดยสัตว์ปีกทั้งหมดถูกทำลาย และฝังทันที ห้ามเลี้ยงอีกเป็นเวลา ๑ ปี และวัสดุการเลี้ยงต่างๆต้องฆ่าเชื้อทุก ๑๕ วัน ภายหลังยืนยันการติดเชื้อ สัตว์ปีกทุกตัวในรัศมี ๑ กิโลเมตรจะต้องถูกทำลาย ห้ามจำหน่ายไข่ และเนื้อไก่ในพื้นที่ติดเชื้อ เฝ้าระวังโรครัศมี ๑๐ กิโลเมตร

อิสราเอลรายงานโรคในนกป่า

นกอินทรีย์แสดงอาการทางระบบประสาท ผลบวกต่อโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง เอช ๕ เอ็น ๘ ในอิสราเอล ตามปรกติ นกชนิดนี้อาศัยในจอร์แดนแล้วหลงเข้ามาในอิราเอลตั้งแต่วันที่ ๑มกราคม ตามรายงานโอไออี โรคไข้หวัดนกตรวจพบครั้งสุดท้ายในอิสราเอลตั้งแต่เดือนเมษายนปีที่แล้ว

เอกสารอ้างอิง

Linden J. 2020. Avian flu returns to Chinese poultry sector. [Internet]. [Cited 2020 Feb 6]. Available from: https://www.wattagnet.com/articles/39602-avian-flu-returns-to-chinese-poultry-sector

ภาพที่ ๑ ไข้หวัดนกกลับมาระบาดในจีน (แหล่งภาพ Stokerplusss, Bigstock)

วิเคราะห์ขนไก่เพื่อตรวจสอบการใช้ยาปฏิชีวนะ

นักวิจัยที่สถาบันวิจัยด้านสัตวแพทย์แห่งชาติโปแลนด์ ประเมินผลการวิเคราะห์เส้นขนไก่ซึ่งเป็นวิธีทางเลือกที่ปราศจากความเจ็บปวดสำหรับการเก็บตัวอย่างเนื้อเยื่อเพื่อสำรวจการใช้ยาด็อกซีซัยคลินในฟาร์มสัตว์ปีก ดูเหมือนว่า สัตว์ปีกที่ได้รับยาปฏิชีวนะกลุ่มนี้สามารถตรวจสอบได้ไม่ยากโดยการตรวจสอบขนไก่ เนื่องจาก ยาต้านจุลชีพมีสามารถสะสมในขนสัตว์ปีกได้

ยาต้านจุลชีพนิยมใช้กันมากในสัตว์ปีกเพื่อรักษาโรคติดเชื้อ และเพื่อสร้างความมั่นใจในการรักษาสุขภาพ และสวัสดิภาพของสัตว์ปีก 

ในการผลิตสัตว์ปีกเชิงอุตสาหกรรม การใช้ยามากเกินความจำเป็นเกิดขึ้นเสมอ โดยเฉพาะในการผลิตสัตว์ปีกพันธุ์ จนทำให้มีโอกาสแพร่กระจายเชื้อแบคทีเรียดื้อยาทั้งในสัตว์ และมนุษย์ ในกลุ่มประเทศในสหภาพยุโรป การใช้ยาปฏิชีวนะได้รับการตรวจติดตามเพื่อสร้างความเชื่อมั่นต่อการผลิตอาหารสำหรับผู้บริโภค แผนการตรวจติดตามสัตว์ปีกจากตัวอย่างส่งตรวจที่เก็บจากสัตว์หลังเสียชีวิต เช่น กล้ามเนื้อ ตับ ผิวหนัง และไขมัน ระดับการตกค้างสูงที่สุดกำหนดไว้สำหรับยาปฏิชีวนะที่ใช้ในการผลิตไก่เนื้อเป็นหลัก แต่ไม่มีการกำหนดระดับสำหรับไก่ไข่

การสะสมในเส้นขนไก่

การวิเคราะห์ประมาณยาปฏิชีวนะภายหลังสัตว์เสียชีวิตในปัจจุบัน ไม่ได้สะท้อนให้ทราบถึงการรักษาสัตว์ปีกระหว่างที่ยังมีชีวิต ดังนั้น นักวิจัยหันมาให้ความสนใจกับการแสวงหาวิธีทางเลือกใหม่ในการเก็บตัวอย่างเนื้อเยื่อ เพื่อตรวจสอบผลลัพธ์จากการใช้ยาปฏิชีวนะ ดูเหมือนว่า สัตว์ที่ได้รับยาปฏิชีวนะบ่งชี้ได้ดีที่สุดโดยการตรวจสอบที่เส้นขนไก่ เนื่องจาก ยาต้านจุลชีพสามารถสะสมในเส้นขนไก่ได้ ขนไก่ยังใช้เป็นวัตถุดิบอาหารสัตว์ที่ให้โปรตีนสูงในอาหารสัตว์สำหรับสัตว์ปีก และยังเป็นแหล่งของโปรตีนในสัตว์อีกหลายชนิด จึงมีโอกาสที่จะนำยาปฏิชีวนะเข้าสู่ห่วงโซ่การผลิตอาหารสำหรับมนุษย์ได้อีกด้วย การวิเคราะห์ขนไก่เป็นวิธีที่ปราศจากความเจ็บปวด และไม่ทำร้ายสัตว์ที่ช่วยตรวจติดตามสารตกค้างได้อีกหลายชนิด ขนไก่เป็นแหล่งสะสมสารตกค้างได้โดยไม่เป็นอันตรายต่อตัวสัตว์ เคลื่อนย้าย และเก็บกักไว้ได้เป็นเวลาหลายปี โดยไม่ขึ้นกับอายุ และเพศของสัตว์ การวิจัยก่อนหน้านี้เป็นการศึกษาการเคลื่อนย้าย และการสะสมของยาปฏิชีวนะที่ขนไก่ หลังจากการใช้ยาเอนโรฟลอกซาซิน ออกซีเตตราซัยคลิน ซัลฟาคลอพิริดาซีน ฟลูมีควิน และไทโลซิน แต่ยาด็อกซีซัยคลินเป็นยาปฏิชีวนะที่ออกฤทธิ์กว้าง และเป็นที่นิยมใช้กันอย่างแพร่หลายในสหภาพยุโรป ดังนั้น การศึกษาเพิ่มเติมจึงมีความจำเป็นเพื่อหาวิธีการเก็บตัวอย่างทดแทนโดยการใช้ขนไก่ภายหลังการให้ยาดังกล่าวในไก่เนื้อ

ไม่เจ็บปวด

 เป้าหมายหลักของการศึกษาครั้งนี้เป็นการศึกษาว่าขนไก่จะเป็นทางเลือกใหม่ในการเก็บตัวอย่างที่ปราศจากความเจ็บปวดต่อสัตว์ เพื่อตรวจสอบยาด็อกซีซัยคลินตกค้างในการผลิตสัตว์ปีก

การใช้ยาปฏิชีวนะในการทดลองครั้งนี้มี 3 วิธี ได้แก่

1. ใช้ระดับการรักษา
2. ใช้ร่วมกับการสเปรย์
3. ใช้ระดับต่ำกว่าการรักษา

การศึกษาครั้งนี้ใช้วิธี Ultra-high-performance liquid chromatography tandem mass spectrometry สำหรับการตรวจเชิงปริมาณยาด็อกซีซัยคลินในขนไก่ ความเข้มข้นของยาด็อกซีซัยคลินที่ระดับสูงในขนไก่สามารถตรวจสอบได้เป็นเวลา ๒๒ วันภายหลังการรักษาในแต่ละกลุ่มการทดลอง และยังตรวจพบในระดับสูงกว่านั้นอีกในกล้ามเนื้อ และตับ ระดับยาด็อกซีซัยคลินที่สูงพบว่า มีการสะสมในช่วงบนของเส้นขนไก่ในแต่ละกลุ่มการทดลอง ผลการทดลองครั้งนี้ แสดงให้เห็นว่า ขนไก่สามารถใช้เป็นวัสดุตัวอย่างสำหรับการเฝ้าระวัง และตรวจสอบยาตกค้างชนิดด็อกซีซัยคลินได้โดยไม่ต้องฆ่า หรือทำให้สัตว์เจ็บปวด

   

เอกสารอ้างอิง

Gajda A. 2020. Feather analysis to monitor antibiotic usage. [Internet]. [Cited 2019 Dec 30]. Available from: https://www.poultryworld.net/Health/Articles/2020/2/Feather-analysis-to-monitor-antibiotic-usage-535548E/?utm_source=tripolis&utm_medium=email&utm_term=&utm_content=&utm_campaign=poultry_world

ภาพที่ ๑ นักวิจัยพัฒนาวิเคราะห์ขนไก่เพื่อตรวจติดตามการใช้ยาปฏิชีวนะ (แหล่งภาพ Peter Roek)

ไข้หวัดนกระบาดกระทบส่งออกของอียู

เชื้อไวรัสตรวจพบเป็นครั้งแรกในสามประเทศยุโรป เมื่อเกิดการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูงในยุโรป ติดตามด้วยข้อเรียกร้องให้จำกัดการค้าขายเนื้อสัตว์ปีก และไข่

นักเคลื่อนไหวกิจกรรมชาวฝรั่งเศส Coordination Rurale เรียกร้องให้หยุดการเคลื่อนย้ายสัตว์ปีกจากประเทศที่ติดเชื้อ โดยกลุ่มนักเคลื่อนไหวกิจกรรมอ้างว่า ผลกระทบจะเกิดขึ้นใหญ่หลวง และเป็นเวลายาวนานต่อภาคการผลิตสัตว์ปีกในประเทศกลุ่มยุโรปจากการระบาดของโรคครั้งนี้

ไม่นานมานี้ สหรัฐอาหรับอิมิเรตก็ได้สั่งห้ามนำเข้าเนื้อสัตว์ปีก และไข่จากประเทศฮังการี และสโลาวาเกีย ภายหลังการประกาศโรคระบาด ภายหลังการยืนยันโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูงในยูเครนเป็นครั้งแรก ผู้ผลิตสัตว์ปีกรายใหญ่ Myronivsky Hliboproduct (MHP) อ้างว่า โรคไข้หวัดนกไม่ได้ส่งผลกระทบต่อการผลิตของบริษัท เนื่องจาก บริษัทให้ความสำคัญกับระบบความปลอดภัยทางชีวภาพระดับสูงภายในกิจการ

สมาคมผู้ผลิตสัตว์ปีกยุโรป (European poultry meat producers' association, AVEC) รายงานว่า สหภาพยุโรปส่งออกเนื้อสัตว์ปีก ๑.๕๘ ล้านตันในปี พ.ศ. ๒๕๖๑

การระบาดครั้งแรกในสาธารณรัฐเชก และยูเครน

ภายหลังการระบาดใหม่ยืนยันแล้วในสาธารณรัฐเชก และยูเครน จำนวนของประเทศในยุโรปที่รายงานการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูงในสัตว์ปีกช่วงฤดูหนาวนี้เพิ่มเป็น ๗ ประเทศ

สำหรับสาธารณรัฐเชก เป็นครั้งแรกที่ตรวจพบเชื้อไวรัสไข้หวัดนก สับไทป์ เอช ๕ เอ็น ๘ ในประเทศ

ตามรายงานขององค์การโรคระบาดสัตว์โลก หรือโอไออี การปรากฏของเชื้อไวรัสยืนยันว่า ไก่หลังบ้านหกตัวในทางตอนใต้ของ Vysocina ตั้งแต่ต้นเดือนที่ผ่านมา สัตว์ป่วยที่เหลือทั้งหมดถูกทำลาย

หลังโรคสงบลงเกือบสามปี เชื้อไวรัสชนิดเดียวกันนี้ได้หวนกลับคืนยูเครน โดยตรวจพบในฟาร์มสัตว์ปีกเชิงพาณิชย์ ๙๘,๐๐๐ ตัว แต่ไม่มีการแจ้งชนิดในทางตะวันตกของเมือง Vinnista  โดยยังไม่ทราบแหล่งต้นตอของการติดเชื้อ สัตว์ปีกเกือบ ๕,๐๐๐ ตัวตาย และที่เหลือกำลังถูกทำลาย

ระบาดต่อไปในฮังการี โปแลนด์ โรมาเนีย และสโลวาเกีย

ภายหลังข่าวในสื่อท้องถิ่น กระทรวงเกษตรโปแลนด์ก็ยืนยันต่อโอไออีว่า มีการระบาดต่อไปอีก ๖ ครั้งในสัตว์ปีก นับตั้งแต่ ๓๑ ธันวาคมเป็นต้นมา สัตว์ปีกเสียหายไปแล้วมากกว่า ๙๑,๐๐๐ ตัวจากการตาย และทำลายสัตว์ป่วย โดยในจำนวนนี้สี่ครั้งพบในจังหวัดทางภาคกลางของโปแลนด์ และอีกครั้งหนึ่งในทางตะวันตก และตอนล่าง ครั้งแรกอยู่ติดพรมแดนเยอรมัน และครั้งที่สองเป็นตะเข็บพรมแดนของสาธารณรัฐเชก

 เชื้อไวรัสสับไทป์เอช ๕ เอ็น ๘ ตัวเดียวกันยังตรวจพบเป็นครั้งแรกในนกป่าจังหวัดลูบลินทางตะวันออกเฉียงใต้ของโปแลนด์ โดยพบเหยี่ยวปีกสั้นตายในป่า

กระทรวงเกษตรฮังการีรายงานต่อโอไออีว่า ยังมีการระบาดอีก ๒ ครั้งจากเชื้อไวรัสสับไทป์เอช ๕ เอ็น ๘ เป็นฟาร์มไก่งวงเนื้อ ๒ ฝูง รวม ๕๔,๐๐๐ ตัว และยังตรวจพบในฟาร์มเป็นครั้งที่สองทางตะวันตกเฉียงเหนือของโรมาเนีย จำนวนสัตว์ปีก ๒๒,๗๐๐ ตัว ในสโลวาเกีย ฝูงสัตว์ปีกหลังบ้านพบติดเชื้อไวรัสชนิดเดียวกัน นับเป็นการระบาด ๔ ครั้งในสัตว์ปีกทั้งหมด ๑๙ ตัว เกิดขึ้นทางตะวันตกของประเทศ ใกล้กับรายงานการระบาดครั้งแรกที่เพิ่งรายงานไปก่อนหน้านี้

เยอรมันรายงานไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูงในนกป่าเป็นครั้งแรก

อ้างตามรายงานของกระทรวงเกษตรต่อโอไออี เชื้อไวรัสสับไทป์เอช ๕ เอ็น ๘ ถูกตรวจพบในห่านป่าเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว โดยพบตายอยู่ในพื้นที่ทางตะวันออกของประเทศเยอรมันใกล้พรมแดนโปแลนด์ การตรวจพบครั้งนี้เป็นการหวนกลับของโรคนี้ในเยอรมันอีกครั้งเช่นเดียวกับประเทศอื่นๆในยุโรป ภายหลังห่างหายไปนับตั้งแต่ปี พ.ศ. ๒๕๖๐ เป็นต้นมา

ไต้หวันรายงานการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดรุนแรงสูง ๑๑ ครั้ง สัตว์ปีกติดเชื้อ ๖๑,๐๐๐ ตัว

 ในช่วงสัปดาห์ก่อน ไต้หวันรายงานการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูงรวม ๑๑ ครั้ง โดยเกิดจากเชื้อไวรัส ๒ สายพันธุ์

ล่าสุดในความพยายามควบคุมโรคตลอดช่วงเวลา ๕ ปีจากเชื้อไวรัสเอช ๕ เอ็น ๒ มีการระบาดอีก ๖ ครั้งมีสัตว์ปีกติดเชื้อเกือบ ๕๐,๐๐๐ ตัว โดยการระบาดห้าครั้งดังกล่าวเกิดขึ้นกับไก่พื้นเมือง และที่เหลือเป็นฟาร์มไก่งวง ฟาร์มที่เกิดโรคอยู่ในตำบล Yunlin, Yilan และ Changhua รวมถึงเมือง Taichung โดยสองรายถูกตรวจพบในไก่พื้นเมือง ๒๐ ตัวที่โรงเชือดในตำบล Wanhua กรุงไทเป

เชื้อไวรัสสับไทป์เอช ๕ เอ็น ๕ อุบัติขึ้นในไต้หวันในเดือนกันยายน พ.ศ. ๒๕๖๒ ทำให้จำนวนครั้งของการระบาดเพิ่มเป็น ๑๑ ครั้ง จากข้อมูลที่สภาการเกษตรแจ้งต่อโอไออีเกี่ยวกับการระบาดใหม่ห้าครั้งตลอดช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมา

หนึ่งในการระบาดครั้งนี้ยืนยันว่าเกิดขึ้นกับไก่พื้นเมืองจำนวน ๑,๐๐๐ ตัวจาก ๑๑,๐๐๐ ตัวในเมือง Yunlin เชื้อไวรัสยังตรวจพบในไก่พื้นเมืองอีก ๔ กลุ่มที่แสดงอาการสงสัยว่าจะติดเชื้อในโรงเชือดที่เมือง Wanhua

ตรวจพบไวรัสไข้หวัดนกในนกป่าจีน

รายงานเพิ่มเติมโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูงในนกป่ายืนยันในจังหวัดซินเจียง อ้างอิงตามรายงานล่าสุดของกระทรวงเกษตรฯต่อโอไออีว่า ตรวจพบเชื้อไวรัสแวเรียนต์ สับไทป์เอช ๕ เอ็น ๖ ในห่านใบ้นอนตายในสวนสาธารณะในเขตปกครองตนเองของมองโกลเลีย เป็นส่วนหนึ่งของฝูงห่านใบ้ราว ๑๕๐ ตัว ปลายเดือนธันวาคมที่ผ่านมาก็มีการตรวจพบเชื้อไวรัสชนิดเดียวกันจากหงส์ใบ้ตายจำนวนมากในอีกสองตำบลในจังหวัดเดียวกัน

นกกระจอกเทศแอฟริกาใต้ยังพบไข้หวัดนก

เชื้อไวรัสไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง สับไทป์เอช ๕ เอ็น ๘ ยังตรวจพบในฟาร์มนกกระจอกเทศอีกสองแห่งตามรายงานล่าสุดจากกระทรวงเกษตรแห่งแอฟริกาใต้ต่อโอไออี โดยฟาร์มทั้งสองแห่งอยู่ในจังหวัดเคปตะวันตกในแถบ Oudshornn และยืนันการระบาดมาแล้วตั้งแต่เดือนตุลาคมปีที่แล้ว

แอฟริกาใต้รายงานโรคครั้งแรกในเดือนมิถุนายน พ.ศ. ๒๕๖๐ โดยรายงานสัตว์ป่วยล่าสุดทำให้จำนวนครั้งของการระบาดรวมแล้วเป็น ๒๑๕ ครั้งอ้างอิงตามรายงานของโอไออี

เม็กซิโกประกาศฟื้นฟูสถานการณ์โรคไข้หวัดนกระบาดเรียบร้อยแล้ว

หน่วยงานสุขภาพสัตว์แห่งเม็กซิโกประกาศต่อไอไออีว่า สถานการณ์โรคไข้หวัดนกที่ต้องแจ้งให้ทางการทราบ ระบาดในภาคสัตว์ปีกของประเทศได้ฟื้นฟูเรียบร้อยแล้ว

อ้างอิงตามรายงานต่อโอไออี การระบาดของโรคไข้หวัดนก ชนิดความรุนแรงสูง สับไทป์เอช ๗ เอ็น ๓ ที่ระบาดมาตั้งแต่เดือนมีนาคมถึงตุลาคม พ.ศ.๒๕๖๒ สร้างความเสียหายต่อสัตว์ปีกจำนวนมากกว่า ๑.๐๓ ล้านตัว 

เอกสารอ้างอิง

Linden J. 2020.

Could avian flu hit European poultry exports? . [Internet]. [Cited 2020 Jan 23]. Available from: https://www.wattagnet.com/articles/39496-could-avian-flu-hit-european-poultry-exports?v=preview&utm_source=Omeda&utm_medium=Email&utm_content=NL-Poultry+Update&utm_campaign=NL-Poultry+Update_20200123_1900&oly_enc_id=2248A6821912I1W

ภาพที่ ๑ โรคไข้หวัดนกกำลังกระทบส่งออกสัตว์ปีกยุโรป (แหล่งภาพ mashi_naz, Bigstock)

อียูแบนเนื้อไก่ยูเครนจากหวัดนก

ยูเครนเองที่กล่าวว่า อียูระงับการนำเข้าเนื้อสัตว์ปีกจากยูเครนแล้ว ภายหลังการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง เอช ๕ เอ็น ๘ ในประเทศ

ตามประกาศของเวบไซต์ Ukrain's State Service on Food Safety and Consumer Protection โฆษกรัฐบาลกล่าวถึง เนื้อสัตว์ปีก และผลิตภัณฑ์เนื้อสัตว์ปีกแปรรูปที่ผ่านการให้ความร้อนถูกระงับการส่งออก แต่ไข่ไก่ และผลิตภัณฑ์ ยังไม่ถูกระงับการนำเข้า ยูเครนอ้างว่า การรายงานการระบาดของโรคไข้หวัดนกเป็นไปตามข้อบังคับขององค์การโรคระบาดสัตว์โลก และองค์การค้าโลก

ขณะนี้ มาตรการควบคุมโรคได้ดำเนินการแล้วตามข้อกำหนดระหว่างประเทศ รวมถึง การกำหนดโซนป้องกันโรค และทำลายฝูงสัตว์ป่วยอย่างมีมนุษยธรรม โดยร่วมมือกับคู่ค้าระหว่างประเทศ โดยเฉพาะ การเจรจาต่อรองเริ่มด้วยการขอให้อียูยอมรับข้อตกลงทำความเข้าใจร่วมกันตามหลักการโซนนิ่งที่เป็นหนึ่งในข้อกำหนดขององค์การโรคระบาดสัตว์โลก    

ก่อนหน้านี้ ยูเครนเป็นประเทศผู้ส่งออกเนื้อสัตว์ปีกรายสำคัญห้าลำดับแรกของโลก

เอกสารอ้างอิง

Davies  J. 2020. AI prompts EU to block poultry from Ukraine. [Internet]. [Cited 2020 Jan 24]. Available from: https://www.poultryworld.net/Health/Articles/2020/1/AI-prompts-EU-to-block-poultry-from-Ukraine-531472E/?utm_source=tripolis&utm_medium=email&utm_term=&utm_content=&utm_campaign=poultry_world 

ภาพที่ ๑ อียูระงับการนำเข้าเนื้อสัตว์ปีกจากยูเครนแล้ว ภายหลังการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง เอช ๕ เอ็น ๘  (แหล่งภาพ pixabay)

กระแสตลาดพลิกกลับค้านไก่โตช้า

นับจากทศวรรษนี้เป็นต้นไป อุตสาหกรรมไก่เนื้อจะเผชิญหน้ากับปัญหาเดิมคือพันธุกรรมไก่เนื้อโตช้า แต่กระแสตลาดอาจพลิกกลับค้านการเลี้ยงไก่โตช้า

ผลการศึกษาใหม่

ปีนี้มหาวิทยาลัยกวัฟล์คาดว่าจะเผยแพร่ผลงานวิจัยที่มีการศึกษาไก่เนื้อโตช้าจำนวนมาก คาดว่า จะช่วยเป็นกุญแจสำคัญให้กับการเลี้ยงไก่เนื้อตามหลักการสวัสดิภาพสัตว์ได้ดี โดยการศึกษาจะได้รับความสนใจจากผู้ผลิตสัตว์ปีกทั่วโลก รวมถึง องค์กรผู้ให้การรับรองระบบสวัสดิภาพสัตว์ โดยจะช่วยให้เข้าใจว่า ความเร็วในการเพิ่มน้ำหนักตัวไก่มีความสัมพันธ์กับสุขภาพสัตว์โดยรวม และสวัสดิภาพสัตว์ได้อย่างไร สำหรับระดับมหาวิทยาลัยแล้ว ไก่เนื้อโตช้าถูกวิจารณ์ว่า ส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม และไม่สามารถใช้ได้ในทางปฏิบัติ ในทางปฏิบัติ ไก่เนื้อโตช้าจำเป็นต้องใช้ทรัพยากรมากกว่าเพื่อผลิตให้ได้ปริมาณโปรตีนเท่าเทียมกัน เมื่อเปรียบเทียบแล้ว พันธุ์ไก่เนื้อ และโรงเรือนปรกติที่นิยมเลี้ยงกันในปัจจุบันช่วยลดการใช้ทรัพยากรสำหรับการผลิตโปรตีนได้ไปอีก ๖๐ ปี

การทดลองระดับเชิงพาณิชย์

ในสหรัฐฯ บริษัทรายหนึ่งได้พยายามเลี้ยงไก่เนื้อโตช้าด้วยตนเอง และเดินก้าวไปข้างหน้าต่อไป ได้แก่ ฟาร์มเมอร์ ไพรด์ อิงค์ เป็นที่รู้จักกันดีในชื่อ เบลล์ และอีวานส์ ในปี พ.ศ. ๒๕๖๑ บริษัทได้เปลี่ยนมาใช้พันธุ์ไก่ลูกผสม เนื่องจาก ไม่สามารถเลี้ยงไก่เนื้อโตช้าในเชิงพาณิชย์ให้ประสบความสำเร็จได้

ในปี พ.ศ. ๒๕๕๐ บริษัท เบลล์ และอีวานส์ เริ่มปรับเปลี่ยนกระบวนการผลิตเป็นไก่เนื้อโตช้า โดยเริ่มนำมาเลี้ยงในฟาร์มจริง ไก่มีปัญหาสุขภาพ และประสิทธิภาพการแลกเปลี่ยนอาหารไม่ค่อยดีเท่าไร ทำให้บริษัทจำเป็นต้องเปลี่ยนกลยุทธ์เป็นการเลี้ยงพันธุ์ไก่ลูกผสมในปี พ.ศ. ๒๕๖๒ ด้วยการใช้สายพันธุ์ใหม่ร่วมกับปรับการจัดการบางอย่างสำหรับไก่เนื้อโตช้า เจ้าของบริษัท และประธานบริษัท สก๊อต เซคเลอร์ กล่าวถึง ปัจจัยที่สำคัญที่สุดที่ทำให้การเลี้ยงไก่เนื้อโตช้าประสบความสำเร็จได้ ถึงเวลาที่ต้องจับขายแล้ว ไม่มีใครอยากจ่ายเงินเพิ่มสำหรับไก่เนื้อโตช้าในปัจจุบัน เบลล์ และอีวานส์ ต้องขายสินค้าขาดทุน

เบลล์ และอีวานส์ เริ่มตั้งแต่โรงฟักจนถึงการบรรจุสินค้า แล้วตั้งราคาเป็นสินค้าพรีเมียมที่เหมาะสมสำหรับลูกค้า เพื่อให้มั่นใจว่า สามารถผลิตสินค้าที่เป็นไปได้ดีที่สุด

ฟาร์มเลี้ยงไก่ไข่ประสบปัญหาแล้ว

เมื่อกลางทศวรรษที่ผ่านมา อุตสาหกรรมก็ประสบปัญหากับการปรับเปลี่ยนการเลี้ยงเป็นไม่ขังกรง ผู้บริโภคต้องการซื้อ หรือจำหน่ายเฉพาะไข่ไก่จากฟาร์มที่เลี้ยงไม่ขังกรงเท่านั้น ดังนั้น ผู้ประกอบการฟาร์มไก่ไข่จำเป็นต้องเปลี่ยนวิธีการเลี้ยงทั้งโรงเรือน และพันธุ์ไก่ไข่ ไข่ไก่ที่เลี้ยงไม่ขังกรงมีต้นทุนสูงสำหรับผู้ผลิต ไม่มีใครอยากจ่ายเพิ่มต้นทุน

โลกแห่งความฝัน และโลกแห่งความจริง

ในเวลานี้การเปลี่ยนพันธุ์ไก่เป็นสิ่งแรกที่ถูกกระตุ้นโดยแรงกดดันทางตลาดเทียมของนักเคลื่อนไหวด้านสวัสดิภาพสัตว์ ตัวอย่างของการเลี้ยงไก่ไม่ขังกรง กลุ่มนักเคลื่อนไหวประสบความสำเร็จในการเลือกสร้างแรงกดดันกับภาคส่วนที่สำคัญที่จะทำให้เกิดการตอบสนองต่อแรงกดดันได้ดีที่สุด ในช่วงเวลาอันสั้น การเลี้ยงไก่ไข่โดยไม่ขังกรงมาจากผลิตภัณฑ์ผลประโยชน์เสริมให้กับมาตรฐานอุตสาหกรรมการผลิตไข่ไก่ เป็นแผนที่นำทางที่กำหนดไว้ให้ได้ในอนาคต ทั้งไข่ไก่จากแม่ไก่เลี้ยงไม่ขังกรง และเนื้อไก่โตช้าขายได้ยาก เนื่องจาก ยังไม่มีความต้องการที่แท้จริงมากนักสำหรับผลิตภัณฑ์เหล่านี้ นอกจากนั้น ยังไม่มีความต้องการมากเพียงพอในตลาดที่จะจ่ายเงินเพิ่มสำหรับราคาสินค้าพรีเมียม จนมีพลังเพียงพอที่จะทำให้ผู้ประกอบการอยากผลิตสินค้าเหล่านี้

  ในระยะสั้น ถ้า และเมื่อผู้ประกอบการผลิตสัตว์ปีกนำสินค้าเหล่านี้ออกสู่ตลาด ก็จะกลายเป็นผู้แพ้ในตลาดอย่างแน่นอน ผู้ประกอบการจะต้องลงทุนเพิ่ม สร้างมลพิษมากขึ้น และถูกกดดันมากขึ้นให้ต้องทำโน่นทำนี้จ่ายเงินลงทุนไปเรื่อย ผู้ชนะจะเป็นนักเคลื่อนไหวรณรงค์สวัสดิภาพสัตว์เท่านั้น

เอกสารอ้างอิง

Alonzo  A. 2020. A new decade to resist slow-growing genetics. [Internet]. [Cited 2020 Jan 15]. Available from: https://www.wattagnet.com/blogs/47-us-poultry-industry-insights/post/39456-a-new-decade-to-resist-slow-growing-genetics

ภาพที่ ๑ นับจากทศวรรษนี้เป็นต้นไป อุตสาหกรรมไก่เนื้อจะเผชิญหน้ากับปัญหาเดิมคือพันธุกรรมไก่เนื้อโตช้า (แหล่งภาพ Bell & Evans)

หวัดนกยุโรปลามโรมาเนีย

โรมาเนียเป็นประเทศล่าสุดในยุโรปตะวันออกที่รายงานการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง สับไทป์เอช ๕ เอ็น ๘

โดยการระบาดครั้งล่าสุดใกล้กับเมือง Seini บริเวณตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศใกล้กับพรมแดนฮังการีที่เกิดการระบาดมาแล้วช่งต้นเดือนมกราคมที่ผ่านมา

กรมปศุสัตว์โรมาเนียแจ้งต่อองค์การสุขภาพสัตว์โลก หรือโอไออีว่า การระบาดได้เกิดขึ้นในฟาร์มสัตว์ปีกเชิงพาณิชย์จำนวน ๑๘,๐๐๐ ตัว ขณะนี้ กำลังดำเนินการทำลายสัตว์ป่วยทิ้งในฟาร์ม และควบคุมการเคลื่อนย้ายสัตว์ปีก เพื่อป้องกันการแพร่กระจายโรค

การระบาดครั้งนี้ติดตามมาจากการระบาดระลอกใหม่ในยุโรปตะวันออกจากเชื้อไวรัสไข้หวัดนกสับไทป์เอช ๕ เอ็น ๘ ที่รุกลามอย่างรวดเร็วในหลายฟาร์มของประเทศ โปแลนด์ ฮังการี และสัตว์ปีกหลังบ้านในสโลวาเกีย

 เอกสารอ้างอิง

Davies  J. 2020. Romania confirms H5N8. [Internet]. [Cited 2020 Jan 15]. Available from: https://www.poultryworld.net/Health/Articles/2020/1/Romania-confirms-H5N8-AI-526810E/

ภาพที่ ๑ โรมาเนียเป็นประเทศล่าสุดในยุโรปตะวันออกที่รายงานการระบาดของโรคไข้หวัดนกชนิดความรุนแรงสูง สับไทป์เอช ๕ เอ็น ๘ (แหล่งภาพ Henk Riswick)